Naar de inhoud

Studiegidsen

Hoe maak je een studieschema voor een examen

Plaats je sessies op intervallen die groeien met de tijd tot het examen, ongeveer 20 tot 40% van de resterende tijd als het examen over een week is (Cepeda e.a., 2008). Rawson en Dunlosky adviseren om een idee 3 keer correct op te halen in de eerste sessie en het daarna 3 keer opnieuw te leren met ruime tussenpozen (Rawson en Dunlosky, 2011).

Door het Lumi-team · Gepubliceerd 5 november 2026

Begin met de datum en de lijst met ideeën

Schrijf de datum van het examen bovenaan een pagina en tel dan het aantal weken voor je terug. Verdeel vervolgens de leerstof in ideeën, niet in paginanummers. Een idee is iets wat je in één zin kunt herhalen, de definitie van een woord, een formule, een datum, een stap in een mechanisme. Deze indeling is nuttiger dan een plan per hoofdstuk, omdat je jezelf dan per idee kunt overhoren.

Sorteer ze in drie stapels, degenen die je al een beetje kent, degenen die nieuw zijn, degenen die je bang maken. Besteed niet te veel tijd aan het perfect ordenen. Voor eindexamens, AP-examens of de SAT is de stof vaak enorm. Een eenvoudig schema dat je volgt is beter dan een prachtige grafiek die je na drie dagen laat vallen. Houd ruimte voor het onverwachte, een gemiste les, de griep, een extra week huiswerk.

De eerste weken, leren en jezelf overhoren

In de eerste weken gaat elk idee door een serieuze eerste sessie. Rawson en Dunlosky testten 533 studenten en meer dan 100.000 handmatig beoordeelde antwoorden. Hun advies betreft deze eerste sessie, haal elk idee 3 keer correct op (Rawson en Dunlosky, 2011). In de praktijk lees je het idee, verberg je het, zeg je het na. Als je het mist, kijk je, begin je opnieuw, tot je het hebt.

Jezelf overhoren is geen extraatje achteraf. Dunlosky en collega's rekenen oefentoetsen tot de twee technieken met hoog nut, samen met het spreiden van je studie, terwijl herlezen als laag nut wordt beoordeeld (Dunlosky e.a., 2013). Karpicke en Roediger toonden bij woordenschat aan dat het opnieuw testen van een al bekend woord een groot positief effect had op het uitgestelde ophalen, in tegenstelling tot het opnieuw bestuderen ervan (Karpicke en Roediger, 2008). Je eerste weken zijn dus bedoeld om ideeën erin te krijgen, met vragen, niet met opeenvolgende herlezingen van je schrift.

De volgende weken, kom terug met grotere tussenpozen

Zodra de ideeën geleerd zijn, kom je er met tussenpozen op terug. De regel van Cepeda en collega's is om het interval te berekenen als een fractie van de tijd tot het examen. Bij een examen over een week is het beste interval ongeveer 20 tot 40% van die tijd. Bij een examen over een jaar daalt dat naar ongeveer 5 tot 10% (Cepeda e.a., 2008). Uitgewerkt voorbeeld, examen over 10 dagen, ga 2 tot 4 dagen na de eerste sessie de ideeën opnieuw door.

Voor een verre deadline, bijvoorbeeld een eindtoets aan het einde van het semester, is het plan eenvoudig. Je leert elke week een deel van de stof en komt dan terug op de eerdere delen met steeds grotere tussenpozen. Rawson en Dunlosky spreken van 3 keer opnieuw leren met ruime tussenpozen (Rawson en Dunlosky, 2011). In een tabel noteer je voor elk idee de datum van de laatste sessie. Je hebt geen ingewikkeld hulpmiddel nodig. Een blad met vier kolommen is genoeg.

De laatste week en de avond ervoor

Hoe dichter het examen, hoe korter de tussenpozen, want ze zijn een fractie van de resterende tijd (Cepeda e.a., 2008). De laatste week is dus vooral voor het doornemen van de ideeën die je nog mist. Doe niet alles opnieuw in volgorde. Begin met degenen die je in de laatste sessie niet had, en ga daarna pas snel door degenen die je goed had.

Plan de avond ervoor een lichte laatste ronde en houd tijd over voor slaap. Slaap speelt een rol bij de consolidatie van herinneringen (Rasch en Born, 2013), dus het is geen verloren tijd. Vermijd de valkuil om op het laatste moment meer te doen. Kornell ontdekte dat spreiding beter was dan stampen op de avond ervoor voor 90% van de deelnemers, ook al dacht de meerderheid het tegenovergestelde (Kornell, 2009). Als je schema goed is gemaakt, is de avond ervoor bedoeld om te controleren, niet om te leren. Je kunt ook je lijst met ideeën herlezen en de ideeën afvinken waarvan je zeker weet dat je er zonder aantekeningen over kunt praten.

Veelgestelde vragen

Hoe lang voor het examen moet ik beginnen met studeren?
Zo vroeg mogelijk, want de beste intervallen groeien met de beschikbare tijd. De studies van Cepeda testten intervallen tot 3,5 maanden en een eindtoets tot een jaar later (Cepeda e.a., 2008).
Wat als ik achter ben geraakt op mijn schema?
Haal niet alles tegelijk in. Houd het idee van spreiding vast en herbereken de intervallen met de resterende tijd, als een fractie van de vertraging (Cepeda e.a., 2008).
Moet mijn schema herlezen of overhoren bevatten?
Overhoren. De review van Dunlosky en collega's beoordeelt oefentoetsen en het spreiden van studie als hoog nut, en herlezen als laag nut (Dunlosky e.a., 2013).

Lumi houdt die planning voor je bij. Hij vergeet na verloop van tijd zoals een echt brein en komt terug op een idee op het juiste moment, zonder dat je datums moet noteren. Er licht een ster op aan de hemel van kennis wanneer een idee drie keer is onthouden, op verschillende dagen. De avond voor een examen stijgt de Nevel over de hemel, en elk juist antwoord duwt hem terug. Lumi maakt het gewoon makkelijker om regelmatig terug te komen.

Bronnen

  1. Cepeda, Vul, Rohrer, Wixted, Pashler (2008). Spacing effects in learning. A temporal ridgeline of optimal retention. Psychological Science, 19(11). doi.org/10.1111/j.1467-9280.2008.02209.x
  2. Rawson, Dunlosky (2011). Optimizing schedules of retrieval practice for durable and efficient learning. How much is enough?. Journal of Experimental Psychology. General, 140(3). doi.org/10.1037/a0023956
  3. Dunlosky, Rawson, Marsh, Nathan, Willingham (2013). Improving students' learning with effective learning techniques. Psychological Science in the Public Interest, 14(1). doi.org/10.1177/1529100612453266
  4. Karpicke, Roediger (2008). The critical importance of retrieval for learning. Science, 319(5865). doi.org/10.1126/science.1152408
  5. Kornell (2009). Optimising learning using flashcards. Spacing is more effective than cramming. Applied Cognitive Psychology, 23(9). doi.org/10.1002/acp.1537
  6. Rasch, Born (2013). About sleep's role in memory. Physiological Reviews, 93(2). doi.org/10.1152/physrev.00032.2012

Leer dit aan Lumi

Lumi overhoort je op het juiste moment, en jij bent degene die het onthoudt.

Binnenkort in deApp StoreGratis met 3 kaarten per week. Geen advertenties.